Ağızlık Çalısı – Staphylea pinnata

Ağaççık

Yarı gölge veya güneşli alanları, nemli ve iyi drenajlı toprakları sever. İlkbahardaki sarkık, beyaz çiçekleri ve sonbahardaki keseye benzer şişkin meyveleri için yetiştirilir. Soliter olarak veya orman bahçelerinde kullanılır.

Aylık Bakım Takvimi

  • Sulama: Gerekmez, bitki uykudadır. Gübre: Verilmez. Budama: Yapısal budama, şekil verme, ölü ve çapraz dalları temizlemek için en uygun zamandır. Kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Geçen sezon kabuklu bit sorunu olduysa kışlık yağ (dormant oil) uygulanabilir. Emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Kökten çıkan dip sürgünleri temizlenebilir. Hastalık/Zararlı: Gövde ve dalları kabuklu bitlere karşı kontrol edin. Don Riski: Dona dayanıklıdır, İzmir gibi ılıman yerlerde koruma gerektirmez.

  • Sulama: Toprak uyanmaya başlarken kurak bir dönemse su verilebilir, genellikle yağışlar yeterlidir. Gübre: Ay sonunda, tomurcuklar kabarmadan önce kök bölgesine yanmış çiftlik gübresi veya yavaş salınımlı dengeli (örn: NPK 10-10-10) gübre verilebilir. Fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Kışın yapılmadıysa ay sonuna kadar budama bitirilmelidir. İlaçlama: Gerekmedikçe yapılmaz. Kültürel Bakım: Kök çevresini temizleyip malç tabakasını yenileyin. Hastalık/Zararlı: Uyanan tomurcukları gözlemleyin. Don Riski: Dona dayanıklıdır.

  • Sulama: Yağış yoksa ve toprak kuruysa haftada 15-20 L/bitki sulayın. Gübre: Bu ay gübreleme için son şanstır, eğer yapılmadıysa ay başında uygulanabilir. Fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz, çiçeklenmesi beklenir. İlaçlama: Yeni sürgünlerde yaprak biti görülürse neem yağı veya uygun bir insektisit uygulayın. Zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Kök bölgesindeki yabani otları temizleyin. Hastalık/Zararlı: Yeni çıkan yapraklarda anormallik olup olmadığını kontrol edin. Don Riski: Yoktur.

  • Sulama: Çiçeklenme döneminde toprağı nemli tutun, yağmur yoksa haftada bir derinlemesine sulayın (20 L/bitki). Gübre: Gerekmez. Budama: Çiçeklenme bittikten sonra hafif şekil budaması yapılabilir, kışın budama yapılmadıysa bu dönem tercih edilebilir. Kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Genellikle sorunsuzdur, yaprak bitlerine karşı gözlem yapmaya devam edin. Emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Bitki dibini malçlamak toprağın nemli kalmasına yardımcı olur. Hastalık/Zararlı: Çiçeklenme sonrası bitkinin genel sağlığını gözlemleyin. Don Riski: Yoktur.

  • Sulama: İzmir'in sıcak ve kurak yazlarında düzenli sulama önemlidir. Haftada bir derinlemesine (20-30 L/bitki) sulayın. Gübre: Gerekmez. Budama: Budama için son zamanlar. Bu aydan sonra önerilmez. İlaçlama: Sıcak havalarda kırmızı örümcek belirtisi (yapraklarda sararma, ince ağlar) olup olmadığını kontrol edin. Zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Yaz başında yeşil çelikle çoğaltma denenebilir. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda güneş yanığı veya su stresi belirtileri (solma, kenar kuruması) varsa sulamayı artırın veya öğle güneşinden korunaklı bir yere dikmeyi düşünün. Don Riski: Yoktur.

  • Sulama: Sıcaklığın en yüksek olduğu aydır, düzenli sulamaya devam edin (haftada 1-2 kez, 20-30 L/bitki). Gübre: Kesinlikle verilmez. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Kırmızı örümcek ve diğer emici böceklere karşı tetikte olun. Emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Meyve (kese) oluşumu bu dönemdedir. Aşırı sulamadan kaçının ama bitkiyi susuz bırakmayın. Hastalık/Zararlı: Su stresi bitkiyi zararlılara karşı daha hassas hale getirebilir. Don Riski: Yoktur.

  • Sulama: Yaz sıcakları devam ederken düzenli sulamaya devam edin. Ay sonuna doğru sıcaklıklar düştükçe sulama sıklığını azaltın. Gübre: Verilmez. Budama: Yapılmaz, sadece hasarlı dallar alınır. İlaçlama: Gerekmedikçe yapılmaz. Kültürel Bakım: Meyve keseleri olgunlaşmaya devam eder. Hastalık/Zararlı: Genel bitki sağlığını kontrol edin. Don Riski: Yoktur.

  • Sulama: Havalar serinledikçe sulama ihtiyacı azalır. Toprak kurudukça (10-15 günde bir) sulayın. Gübre: Verilmez. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gerekmedikçe yapılmaz. Kültürel Bakım: Olgunlaşan tohum keseleri toplanabilir veya bitki üzerinde bırakılabilir. Dökülen yaprakları temizlemeye başlayın. Hastalık/Zararlı: Dökülen yapraklar, mantar hastalıklarının sonraki yıla taşınmasını önlemek için toplanmalıdır. Don Riski: Yoktur.

  • Sulama: Yağışlar genellikle yeterlidir. Çok kurak bir sonbahar yaşanıyorsa ayda 1-2 kez sulanabilir. Gübre: Verilmez. Budama: Bitki yapraklarını döktükten sonra budama dönemi başlar. İlaçlama: Gerekmedikçe yapılmaz. Kültürel Bakım: Yaprak dökümü tamamlandıktan sonra bitkinin iskelet yapısı ortaya çıkar ve budama için planlama yapılabilir. Yeni fidan dikimi için uygun bir aydır. Hastalık/Zararlı: Gövde ve dalları gelecek yıl için kontrol edin. Don Riski: Dona dayanıklıdır.

  • Sulama: Gerekmez. Gübre: Verilmez. Budama: Kış budaması için en uygun dönemdir. İlaçlama: Gerekmedikçe yapılmaz. Kültürel Bakım: Bitki tamamen dinlenmeye çekilmiştir. Kök bölgesine kompost veya yanmış gübre malçı serilebilir. Hastalık/Zararlı: Genellikle sorunsuzdur. Don Riski: Dona dayanıklıdır.

  • Sulama: Gerekmez. Gübre: Verilmez. Budama: Kış budaması yapılabilir. Kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Kabuklu bit gibi zararlıların kışladığı yerleri kontrol edin. Gerekirse kışlık yağ uygulaması planlayın. Kültürel Bakım: Bitki uykudadır, rahatsız etmeyin. Hastalık/Zararlı: Gözlem dışında bir işlem gerekmez. Don Riski: Dona dayanıklıdır.

  • Sulama: Yağış çok yetersizse toprak kuruduğunda az miktar ver. Gübre: Uygulanmaz. Budama: Kuru/hasarlı dalları temizle; ağır budama yapma.

İlgili Bitkiler