Mor Çiçekli Ormangülü (Komar) – Rhododendron ponticum
Çalı
Gölge veya yarı gölge, nemli, humuslu ve asidik toprakları seven, Karadeniz bölgesine özgü herdem yeşil bir çalıdır. İzmir'in kireçli toprağı, direkt güneşi ve kuru yazları bu bitki için uygun değildir; sadece özel hazırlanmış asidik toprakta, kireçsiz suyla ve gölgede yaşatılabilir.
Aylık Bakım Takvimi
-
Sulama: Kış yağmurları yeterliyse gerekmez. Saksıda veya korunaklı alanda ise toprak nemli kalmalı. Gübre: Yapılmaz. Budama: Sadece ölü veya kırık dalları temizleyin, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Genellikle gerekmez. Kültürel Bakım: Kök bölgesindeki asidik malç (çam iğneleri, vs.) tabakasını kontrol edin ve gerekirse yenileyin. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Çok dayanıklıdır, koruma gerekmez.
-
Sulama: Yağış yoksa toprağı nemli tutacak kadar kireçsiz suyla sulayın. Gübre: Asit seven bitkiler için yavaş salınımlı gübre uygulamasına hazırlanın, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gözler uyanmadan önce önlem olarak bakırlı bir preparat uygulanabilir, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Yeni dikim için sadece asidik torf (rhododendron toprağı) kullanın ve tam gölge bir yer seçin. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Yeni dikilen fidanları şiddetli donlardan koruyun.
-
Sulama: Kireçsiz suyla (yağmur suyu ideal) sulamaya başlayın, toprak nemli kalmalı (15-20 L/hafta), yağmur varsa azaltın. Gübre: Asit seven bitkiler için özel gübreyi (demir sülfat içeren) etiket dozunda uygulayın. Kloroz (sararma) belirtisi varsa demir şelatı verin, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Yeni sürgünleri yaprakbiti ve kınkanatlılar için kontrol edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Asidik malç tabakasını yenileyin. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda sararma (kloroz) en büyük sorundur. Don Riski: Geç donlar genç sürgünlere zarar verebilir.
-
Sulama: Sulamayı artırın (20-30 L/hafta), toprak asla kurumamalı, kireçsiz su kullanın. Gübre: Çiçeklenme öncesi potasyum ağırlıklı sıvı gübre (asidik formda) verilebilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Yaprak altlarını dantel böceği (lace bug) için kontrol edin, çiçeklerde kahverengi lekeler (petal blight) olursa hemen toplayın, zararlı veya hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Bitkinin gölgede olduğundan emin olun. Hastalık/Zararlı: Dantel böceği yapraklarda gümüşi-beyaz beneklenmeye neden olur. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Sıcaklar arttıkça sulamayı artırın (30-40 L/hafta), kireçsiz su kullanın. Gübre: Çiçeklenme sonrası asitli gübre uygulamasını tekrarlayın, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Çiçeklenme biter bitmez solmuş çiçek salkımlarını (trusses) dikkatlice kırarak temizleyin (deadheading), kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Asma böceği (vine weevil) larvaları köklere zarar verir, geceleri yetişkinleri arayın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Solmuş çiçekleri temizlemek gelecek yılın çiçeklenmesi için kritiktir. Hastalık/Zararlı: Genel kontrolü sürdürün. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Sadece kireçsiz suyla, haftada 2-3 kez, toplam 50-70 L/hafta olacak şekilde derinlemesine sulayın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Kesinlikle yapılmaz. İlaçlama: Kırmızı örümcek ve dantel böceği için yaprak altlarını sürekli kontrol edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Bitkinin tam gölgede olduğundan ve yakıcı güneş ışığı almadığından emin olun, kalın bir malç tabakası kökleri serin ve nemli tutar. Hastalık/Zararlı: Yaprak kenarlarında yanma ve solgunluk sıcak, güneş ve kuraklık stresinin belirtileridir. Don Riski: Yakıcı güneşten koruyun.
-
Sulama: Derinlemesine sulamaya devam edin, haftada 50-70 L/hafta, kireçsiz su kullanın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Zararlı mücadelesine devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Akşamları yapraklara ve yere su püskürterek ortamı serinletin ve nemlendirin. Hastalık/Zararlı: Kloroz (sararma) belirtilerini izleyin. Don Riski: Yakıcı güneşten koruyun.
-
Sulama: Derinlemesine sulamaya devam edin, haftada 50-70 L/hafta, kireçsiz su kullanın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Zararlı kontrolüne devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprağın asla kurumadığından emin olun. Hastalık/Zararlı: Stres belirtileri için bitkiyi yakından izleyin. Don Riski: Yakıcı güneşten koruyun.
-
Sulama: Hava hala sıcak, düzenli sulamaya devam edin (30-40 L/hafta), kireçsiz su kullanmaya özen gösterin. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Zararlı kontrolüne devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprak pH'ını kontrol edin, gerekirse toz kükürt veya demir sülfat uygulayın. Hastalık/Zararlı: Yaz stresinin etkilerini gözlemleyin, sararmış yapraklar demir eksikliğine işaret edebilir. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Sıcaklıklar düştükçe sulamayı kademeli olarak azaltın (15-20 L/hafta), kireçsiz su kullanın. Gübre: Kloroz sorunu varsa son bir demir şelatı uygulaması yapılabilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Genel temizlik. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Kış yağmurları başlamışsa gerekmez, saksıdaysa toprağın hafif nemli kalmasını sağlayın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Sadece ölü dalları alın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Asidik malç tabakasını kış koruması için kalınlaştırın. Hastalık/Zararlı: Genellikle sorunsuzdur. Don Riski: Çok dayanıklıdır.
-
Sulama: Toprağı nemli tutun, ancak aşırı ıslak olmamasına dikkat edin. Gübre: Yapılmaz. Budama: Sadece ölü dalları alın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Bitkiyi kışın sert rüzgarlardan koruyun. Hastalık/Zararlı: Kök çürüklüğü riskine karşı dikkatli olun. Don Riski: Çok dayanıklıdır.
İlgili Bitkiler
Ada Bozlanı (Ptilostemon gnaphaloides)
Çalı
Ege adaları ve kıyılarına özgü, gümüşi-beyaz yapraklarıyla dikkat çeken, yastık formunda, herdemyeşil bir çalıdır. Yazın...
Adaçayı (Salvia spp.)
Çalı
Tam güneş, süzek ve fakir toprakları seven, kuraklığa çok dayanıklı aromatik bir Akdeniz çalısıdır. Mutfak ve tıbbi amaç...
Adaçayı Yapraklı Laden (Cistus salviifolius)
Çalı
Akdeniz makiliklerinin tipik, alçak ve yayılıcı, herdem yeşil bir çalısıdır. Tam güneş, fakir ve süzek toprakları sever;...
Adi Dağ Muşmulası (Cotoneaster integerrimus)
Çalı
Türkiye'nin de anavatanı olan, yaprak döken, çok dayanıklı bir çalıdır. Tam güneş ve süzek, kireçli toprakları sever; ku...