Ahlat (Yaban Armudu) – Pyrus syriaca
Ağaç
Güneşli alanları ve iyi drene olan, kireçli-fakir toprakları sever. Meyveleri doğrudan veya işlenerek tüketilir, ayrıca armut için anaç olarak kullanılır.
Aylık Bakım Takvimi
-
Sulama: Gerekmez, toprak kuru kalmalı. Gübre: Yapılmaz. Budama: Uyku döneminde şekil ve seyreltme budaması yapılır, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Kışlık yağ (Mineral oil, %1.5-2 doz) kabuklu bit ve kırmızı örümcek yumurtalarına karşı, zararlı veya hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Gövdeleri kireçle badanalama (güneş yanığı ve zararlılardan koruma). Hastalık/Zararlı: Budanan hastalıklı dalları imha edin. Don Riski: Genç fidanların kök boğazını malç ile koruyun.
-
Sulama: Genellikle gerekmez. Gübre: Yanmış ahır gübresi veya kompost toprağa karıştırılabilir (1-2 kg/m²), fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Budamayı ay sonuna kadar tamamlayın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gözler uyanmadan hemen önce bakırlı preparat (Bordo Bulamacı, %1.5) karaleke ve ateş yanıklığına karşı, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Aşı yapılacaksa kalemler bu ayda alınır. Hastalık/Zararlı: Gövdede zararlı giriş delikleri kontrolü yapın. Don Riski: Devam ediyor, genç fidanları koruyun.
-
Sulama: Toprak nemine göre 5-10 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Tomurcuklar patlarken NPK (15-15-15) ağaç yaşına göre 100-200 gr/ağaç, topraktan; fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Sadece donmuş veya kırık dalları alın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Çiçeklenme öncesi yaprakbiti görülürse insektisit (örn. Deltamethrin) uygulayın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprağı çapalayın, yabancı otları temizleyin. Hastalık/Zararlı: Ateş yanıklığı (siyahlaşan sürgünler) belirtilerine dikkat edin. Don Riski: Çiçek döneminde don riski varsa dumanlama veya örtü ile koruyun.
-
Sulama: 10-15 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Çiçeklenme sonrası azot ağırlıklı gübre (örn. Amonyum Nitrat) ağaç başına 50-100 gr, topraktan; fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Obur sürgünler (piçler) temizlenebilir, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Karaleke için fungisit (örn. Mancozeb), armut psillidi için insektisit (örn. Spirotetramat) kullanılabilir, zararlı veya hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Gerekirse meyve seyreltmesi yapılır. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda lekelenme veya deformasyon olup olmadığını kontrol edin.
-
Sulama: 15-20 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Mikro element içeren yaprak gübresi (Çinko, Bor) uygulanabilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yeşil budama (uç alma, seyreltme) yapılabilir, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Elma içkurdu (Cydia pomonella) için feromon tuzakları asın ve gerekirse insektisit (örn. Chlorantraniliprole) uygulayın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprak nemini korumak için malçlama yapın. Hastalık/Zararlı: Meyvelerde kurt deliği olup olmadığını kontrol edin.
-
Sulama: 20-25 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Gübreleme önerilmez, aşırı sürgün gelişimini tetikleyebilir. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Kırmızı örümcek popülasyonu artarsa spesifik akarisit (örn. Abamectin) kullanın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Yabancı ot temizliğine devam edin. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda sararma ve ağ oluşumuna (kırmızı örümcek) dikkat edin. Don Riski: Yok.
-
Sulama: 25-30 L/hafta, en sıcak dönem, yağmur varsa azaltın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gerekiyorsa kırmızı örümcek mücadelesine devam edilir, zararlı veya hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Sulama aralıklarını düzenli tutun, stresi önleyin. Hastalık/Zararlı: Güneş yanığına karşı gövdeyi kontrol edin, yapraklarda solgunluk belirtilerini izleyin. Don Riski: Yok.
-
Sulama: 20-25 L/hafta, sıcaklığa göre, yağmur varsa azaltın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Pas hastalığı (Gymnosporangium) belirtileri varsa fungisit (örn. Difenoconazole) uygulayın, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Çapalama yapılabilir. Hastalık/Zararlı: Yaprakların alt yüzeyinde turuncu-sarı lekelere (pas) dikkat edin. Don Riski: Yok.
-
Sulama: 10-15 L/hafta'ya düşürün, yağmur varsa azaltın. Gübre: Hasat sonrası Potasyum ve Fosfor ağırlıklı gübre (örn. DAP veya 5-15-30 NPK) ağaç başına 150-250 gr uygulanabilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Sadece çok gerekli ise kırık dallar alınır, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Karaleke için son bir bakırlı uygulama yapılabilir, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Meyve hasadı yapılır, dökülen meyveler toplanır. Hastalık/Zararlı: Hasat edilen meyvelerde monilya (çürüklük) kontrolü yapın.
-
Sulama: Sulamayı azaltarak kesin, 5 L/hafta veya daha az, yağmur varsa azaltın. Gübre: Gübreleme dönemi bitti. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Dökülen yapraklar hastalıklara yataklık etmesin diye toplanıp imha edilmelidir. Hastalık görürseniz ilaçlama yapın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Dökülen yaprakları toplayıp temizleyin. Yeni fidan dikimi için en uygun aydır. Hastalık/Zararlı: Ağaç gövdesinde ve dallarda gelecek yıl için kışlayacak zararlıları (koşnil vb.) kontrol edin.
-
Sulama: Genellikle gerekmez. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yaprak dökümü tamamen bittikten sonra kış budamasına başlanabilir, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Yaprak dökümünden sonra %2'lik Bordo Bulamacı uygulaması (bakteriyel ve fungal hastalıklara karşı), hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Ağaç diplerini ve çevresini temiz tutun. Hastalık/Zararlı: Fare gibi kemirgenlerin kök zararına karşı önlem alın. Don Riski: Genç fidanların kök boğazını toprak, malç veya çuval ile sararak koruyun.
-
Sulama: Gerekmez. Gübre: Yapılmaz. Budama: Kış budamasına devam edilir (şekil, seyreltme), kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Hava sıcaklığı 5°C'nin üzerindeyse kışlık yağ uygulaması yapılabilir, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Budama aletlerinizi dezenfekte edin. Hastalık/Zararlı: Gövde ve dallarda yosunlaşma veya liken oluşumu varsa kontrol edin (genellikle zararsızdır). Don Riski: Genç fidanları dona karşı korumaya devam edin.
İlgili Bitkiler
Acem Söğüdü (Salix acmophylla)
Ağaç
Hızlı büyüyen, sıcak ve kurak iklimlere diğer söğütlerden daha dayanıklı, yerli bir söğüt türüdür. Su kenarlarını sevse ...
Adi Ceviz (Juglans regia)
Ağaç
Meyvesi için yetiştirilen, değerli bir ağaçtır. Kara Ceviz'e göre daha az olsa da, köklerinden salgıladığı "juglon" madd...
Adi Dişbudak (Fraxinus excelsior)
Ağaç
Serin ve nemli iklimlerin büyük, yaprak döken bir ağacıdır. Manisa'nın sıcak ve kurak yazları için uygun değildir, bol s...
Adi Gürgen, Batı Gürgeni (Carpinus betulus)
Ağaç
Serin ve nemli iklimlerin yaprak döken bir ağacıdır; özellikle budanarak şekil verilmeye (çit, duvar vb.) çok uygun oldu...