Ahlat (Yaban Armudu) – Pyrus syriaca

Ağaç

Güneşli alanları ve iyi drene olan, kireçli-fakir toprakları sever. Meyveleri doğrudan veya işlenerek tüketilir, ayrıca armut için anaç olarak kullanılır.

Aylık Bakım Takvimi

  • Sulama: Gerekmez, toprak kuru kalmalı. Gübre: Yapılmaz. Budama: Uyku döneminde şekil ve seyreltme budaması yapılır, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Kışlık yağ (Mineral oil, %1.5-2 doz) kabuklu bit ve kırmızı örümcek yumurtalarına karşı, zararlı veya hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Gövdeleri kireçle badanalama (güneş yanığı ve zararlılardan koruma). Hastalık/Zararlı: Budanan hastalıklı dalları imha edin. Don Riski: Genç fidanların kök boğazını malç ile koruyun.

  • Sulama: Genellikle gerekmez. Gübre: Yanmış ahır gübresi veya kompost toprağa karıştırılabilir (1-2 kg/m²), fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Budamayı ay sonuna kadar tamamlayın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gözler uyanmadan hemen önce bakırlı preparat (Bordo Bulamacı, %1.5) karaleke ve ateş yanıklığına karşı, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Aşı yapılacaksa kalemler bu ayda alınır. Hastalık/Zararlı: Gövdede zararlı giriş delikleri kontrolü yapın. Don Riski: Devam ediyor, genç fidanları koruyun.

  • Sulama: Toprak nemine göre 5-10 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Tomurcuklar patlarken NPK (15-15-15) ağaç yaşına göre 100-200 gr/ağaç, topraktan; fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Sadece donmuş veya kırık dalları alın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Çiçeklenme öncesi yaprakbiti görülürse insektisit (örn. Deltamethrin) uygulayın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprağı çapalayın, yabancı otları temizleyin. Hastalık/Zararlı: Ateş yanıklığı (siyahlaşan sürgünler) belirtilerine dikkat edin. Don Riski: Çiçek döneminde don riski varsa dumanlama veya örtü ile koruyun.

  • Sulama: 10-15 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Çiçeklenme sonrası azot ağırlıklı gübre (örn. Amonyum Nitrat) ağaç başına 50-100 gr, topraktan; fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Obur sürgünler (piçler) temizlenebilir, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Karaleke için fungisit (örn. Mancozeb), armut psillidi için insektisit (örn. Spirotetramat) kullanılabilir, zararlı veya hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Gerekirse meyve seyreltmesi yapılır. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda lekelenme veya deformasyon olup olmadığını kontrol edin.

  • Sulama: 15-20 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Mikro element içeren yaprak gübresi (Çinko, Bor) uygulanabilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yeşil budama (uç alma, seyreltme) yapılabilir, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Elma içkurdu (Cydia pomonella) için feromon tuzakları asın ve gerekirse insektisit (örn. Chlorantraniliprole) uygulayın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprak nemini korumak için malçlama yapın. Hastalık/Zararlı: Meyvelerde kurt deliği olup olmadığını kontrol edin.

  • Sulama: 20-25 L/hafta, yağmur varsa azaltın. Gübre: Gübreleme önerilmez, aşırı sürgün gelişimini tetikleyebilir. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Kırmızı örümcek popülasyonu artarsa spesifik akarisit (örn. Abamectin) kullanın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Yabancı ot temizliğine devam edin. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda sararma ve ağ oluşumuna (kırmızı örümcek) dikkat edin. Don Riski: Yok.

  • Sulama: 25-30 L/hafta, en sıcak dönem, yağmur varsa azaltın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gerekiyorsa kırmızı örümcek mücadelesine devam edilir, zararlı veya hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Sulama aralıklarını düzenli tutun, stresi önleyin. Hastalık/Zararlı: Güneş yanığına karşı gövdeyi kontrol edin, yapraklarda solgunluk belirtilerini izleyin. Don Riski: Yok.

  • Sulama: 20-25 L/hafta, sıcaklığa göre, yağmur varsa azaltın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Pas hastalığı (Gymnosporangium) belirtileri varsa fungisit (örn. Difenoconazole) uygulayın, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Çapalama yapılabilir. Hastalık/Zararlı: Yaprakların alt yüzeyinde turuncu-sarı lekelere (pas) dikkat edin. Don Riski: Yok.

  • Sulama: 10-15 L/hafta'ya düşürün, yağmur varsa azaltın. Gübre: Hasat sonrası Potasyum ve Fosfor ağırlıklı gübre (örn. DAP veya 5-15-30 NPK) ağaç başına 150-250 gr uygulanabilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Sadece çok gerekli ise kırık dallar alınır, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Karaleke için son bir bakırlı uygulama yapılabilir, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Meyve hasadı yapılır, dökülen meyveler toplanır. Hastalık/Zararlı: Hasat edilen meyvelerde monilya (çürüklük) kontrolü yapın.

  • Sulama: Sulamayı azaltarak kesin, 5 L/hafta veya daha az, yağmur varsa azaltın. Gübre: Gübreleme dönemi bitti. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Dökülen yapraklar hastalıklara yataklık etmesin diye toplanıp imha edilmelidir. Hastalık görürseniz ilaçlama yapın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Dökülen yaprakları toplayıp temizleyin. Yeni fidan dikimi için en uygun aydır. Hastalık/Zararlı: Ağaç gövdesinde ve dallarda gelecek yıl için kışlayacak zararlıları (koşnil vb.) kontrol edin.

  • Sulama: Genellikle gerekmez. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yaprak dökümü tamamen bittikten sonra kış budamasına başlanabilir, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Yaprak dökümünden sonra %2'lik Bordo Bulamacı uygulaması (bakteriyel ve fungal hastalıklara karşı), hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Ağaç diplerini ve çevresini temiz tutun. Hastalık/Zararlı: Fare gibi kemirgenlerin kök zararına karşı önlem alın. Don Riski: Genç fidanların kök boğazını toprak, malç veya çuval ile sararak koruyun.

  • Sulama: Gerekmez. Gübre: Yapılmaz. Budama: Kış budamasına devam edilir (şekil, seyreltme), kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Hava sıcaklığı 5°C'nin üzerindeyse kışlık yağ uygulaması yapılabilir, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Budama aletlerinizi dezenfekte edin. Hastalık/Zararlı: Gövde ve dallarda yosunlaşma veya liken oluşumu varsa kontrol edin (genellikle zararsızdır). Don Riski: Genç fidanları dona karşı korumaya devam edin.